Vjetroelektrana Gvozd od puštanja u rad 9. maja proizvela je oko 10,5% planirane godišnje proizvodnje, što, kako je saopšteno iz Elektroprivrede Crne Gore (EPCG), potvrđuje značaj ovog projekta za energetski sistem Crne Gore.
Ovi podaci predstavljeni su tokom prezentacije „Projekat VE Gvozd: od ideje do realizacije“, održane u okviru petog Simpozijuma energetike EPCG NET, koji je u Budvi organizovala Elektroprivreda Crne Gore.
Projektni menadžer vjetroelektrane Gvozd Nikola Vukotić kazao je da je dobrom proizvodnom rezultatu u prvim sedmicama rada značajno doprinio maj, koji je bio iznad prosjeka. Ipak, kako je istakao, da bi proizvodnja u tom mjesecu uopšte bila moguća, prethodno je bilo potrebno završiti veoma zahtjevan i složen proces realizacije projekta.
„Ovo je projekat na kojem smo radili tokom dvije zime i dva proljeća, na lokaciji koja se nalazi na oko 1.600 metara nadmorske visine“, naveo je Vukotić.
Tokom prezentacije je ukazano da je vjetroelektrana Gvozd razvijana na osnovu detaljnih analiza vjetroresursa, energetskog potencijala, tržišta i poslovnog modela. Odgovorna inženjerka za elektro radove Marija Mrdak pojasnila je da su u studiji procjene vjetra korišćeni rezultati sa četiri mjerna mjesta, dok su za modelovanje turbina korišćeni rezultati sa dva mjerna mjesta. Na osnovu tih analiza planirana je ugradnja turbina proizvođača Nordex, tipa N163.
Poseban značaj u elektroenergetskom povezivanju projekta ima nova trafostanica 33/110 kV Gvozd, kao i dva dalekovoda: Gvozd – Krnovo i Gvozd – Nikšić. Kako je navela Mrdak, završetkom dalekovoda Gvozd – Nikšić biće postignut princip N-1 sigurnosti i zaokružena prstenasta konfiguracija preko trafostanice Nikšić.
To će, prema njenim riječima, omogućiti pouzdaniju mrežu, ali i sigurniji plasman energije iz vjetroelektrane Gvozd i vjetroelektrane Krnovo. Povezivanje turbina sa samom vjetroelektranom realizovano je kablovski, kroz dvije grupe, odnosno dva ulaza u trafostanicu.
Građevinski radovi na vjetroparku Gvozd počeli su 6. decembra 2024. godine, a obuhvatili su izgradnju pristupnih puteva, platoa za montažu turbina, temelja vjetroturbina, dalekovodne i podzemne kablovske infrastrukture, kao i radove na trafostanicama Gvozd i Krnovo.
Odgovorni inženjer za građevinske radove Dušan Mijušković kazao je da je za izgradnju puteva i platoa utrošeno više od 140 hiljada kubnih metara kamenog i tamponskog materijala, koji je korišćen za zamjenu podtla i izgradnju tamponskih slojeva.
Za potrebe jednog temelja vjetroturbine ugrađeno je više od 111 tona armature i više od 800 kubnih metara betona. Betoniranja su, kako je naveo, trajala i duže od 20 sati, što govori o složenosti građevinskih zahvata na ovoj lokaciji.
Za montažu vjetroagregata bila je zadužena kompanija Nordex. Ukupna visina turbine iznosi 194,5 metara, dok je prečnik elise 163 metra. Turbina se sastoji od stuba visine 109,79 metara, gondole, rotora i tri lopatice, od kojih je svaka duga 81,5 metara.
Mijušković je kazao da je, kada je riječ o transportu, najzahtjevniji bio upravo transport lopatica zbog njihove dužine, dok je po težini najzahtjevnija bila donja sekcija stuba, teška oko 80 tona.
U okviru projekta realizovani su i radovi na trafostanicama Krnovo i Gvozd, kao i na dalekovodu 110 kV Gvozd-Krnovo, dugom 3.125 metara. Na tom dalekovodu postavljeno je 15 stubova, od čega devet nosećih i šest zateznih.
Prema podacima predstavljenim na simpozijumu EPCG NET, dosadašnja proizvodnja vjetroelektrane Gvozd pokazuje da se projekat već u početnoj fazi rada uključuje kao važan novi izvor domaće električne energije, uz dodatni značaj za stabilnost mreže i bolju integraciju proizvodnje iz vjetroelektrana na tom području.
J.M.
Naslovna fotografija: EPCG
