Francuska kompanija Qair, koja se bavi razvojem projekata iz oblasti obnovljivih izvora energije, saopštila je da su njeni planovi u Crnoj Gori dobili dodatnu institucionalnu podršku tokom zvanične posjete francuskog predsjednika Emanuela Makrona našoj zemlji.
Kako je navedeno u saopštenju kompanije, Vlada Crne Gore obavezala se da podrži uključivanje Qair-ovih projekata obnovljive energije u Međuvladin sporazum između Francuske i Crne Gore. Ta podrška, prema navodima Qaira, uslijedila je nakon opredjeljenja koje je premijer Milojko Spajić izrazio u prisustvu francuskog predsjednika Emanuela Makrona, uoči Samita Evropska unija – Zapadni Balkan u Tivtu.
Kompanija ovaj korak vidi kao potvrdu svoje već prepoznate pozicije kao partnera državnim institucijama u evropskoj energetskoj tranziciji. Međuvladin sporazum između Francuske Republike i Crne Gore, potpisan 5. septembra 2025. godine, usmjeren je na ubrzanje evropskog puta Crne Gore do 2028. godine i jačanje bilateralne poslovne saradnje. Uključivanje projekata Qair-a u taj okvir, kako ocjenjuju iz kompanije, predstavljalo bi nastavak saradnje sa vladama i institucijama, imajući u vidu da Qair trenutno ima 1,7 gigavata kapaciteta u radu i razvojni portfelj od 30 gigavata u 20 zemalja.
Predstavnik kompanije Qair, Louis Latournerie, je tokom susreta predsjedniku Makronu i premijeru Spajiću predstavio portfelj projekata u Crnoj Gori ukupne snage 250 megavata, za koje su, prema navodima kompanije, već obezbijeđene urbanističke i tehničke saglasnosti. U saopštenju se navodi da je premijer Spajić pohvalio posvećenost Qair-a Crnoj Gori i izrazio podršku uključivanju tih projekata u međudržavni sporazum.
Qair crnogorsko tržište opisuje kao dinamično i perspektivno, posebno zbog procesa pristupanja Evropskoj uniji, koji aktivno podržava i Francuska, zatim zbog planiranog podmorskog kabla prema Italiji, kao i mogućnosti daljeg širenja elektroenergetske mreže prema drugim državama Balkana.
Crna Gora već nekoliko godina nastoji da uskladi energetsku tranziciju sa evropskim pravilima i politikama, u skladu sa ambicijom da do 2028. godine postane članica Evropske unije. Iako je riječ o malom tržištu, iz Qaira ocjenjuju da ono ima značajan investicioni potencijal. Sve veće interesovanje investitora dodatno usmjerava pažnju na projekte obnovljivih izvora energije, naročito u sektoru solarne i vjetroenergije.
Kompanija u Crnoj Gori već ima formiran lokalni tim i, kako navodi, ubrzano širi portfelj projekata. Do sada su obezbijeđene urbanističke i tehničke saglasnosti za tri solarna projekta i jedan vjetroenergetski projekat, ukupne instalisane snage 250 megavata. Pored toga, očekuje se da će još jedan solarni projekat, snage 70 megavata, uskoro dobiti tehničke saglasnosti.
Iz Qaira podsjećaju da je ovo priznanje uslijedilo nakon nedavnog učešća kompanije u zvaničnoj posjeti francuskog predsjednika Grčkoj, zatim na večeri održanoj u Jelisejskoj palati povodom samita Choose France „Édition France“, kao i tokom posjete premijera Spajića Parizu prethodne sedmice. Prema ocjeni kompanije, ti događaji dodatno učvršćuju status Qair grupe kao institucionalnog partnera na nacionalnom nivou.
Qair ističe da iza kompanije stoje vlade i velike finansijske institucije, uključujući tijela Evropske unije koja ulažu u njene projekte, kao i globalni investicioni akteri i nezavisni fondovi među akcionarima. Kompanija svoj razvojni model zasniva na iskustvu u realizaciji projekata, rastu, inovativnim tehnologijama i ESG pokazateljima. Među oblastima koje posebno izdvaja nalaze se plutajuće pučinske vjetroelektrane i obnovljivi vodonik.
Ambicija kompanije je da postane jedan od vodećih proizvođača energije iz obnovljivih izvora u Crnoj Gori. Pored razvoja postojećih projekata, Qair najavljuje da aktivno razmatra mogućnosti širenja portfelja na rješenja za skladištenje energije i data centre, čime bi, kako ocjenjuju, doprinijeli daljoj diverzifikaciji energetskog sektora.
J.M.
Naslovna fotografija: Magnific
