Crna Gora je uključena u prekogranični postupak procjene uticaja na životnu sredinu projekta izgradnje hidroelektrane „Buk Bijela“ na rijeci Drini, u opštini Foča, planirane instalisane snage 118,10 MW. Riječ je o projektu koji se razmatra u Republici Srpskoj, ali čiji potencijalni efekti prelaze državne granice, zbog čega je i naša zemlja formalno prepoznata kao zainteresovana strana.
Ministarstvo ekologije, održivog razvoja i razvoja sjevera Crne Gore, u skladu sa Espoo konvencijom, iskazalo je zainteresovanost za učešće u prekograničnoj procjeni uticaja. Tim povodom je 12. februara 2026. godine otvoren javni uvid u nacrt Studije uticaja na životnu sredinu, zajedno sa Separatom o prekograničnom uticaju na Crnu Goru.
Dokumentacija je dostupna na internet stranici Ministarstva, a zainteresovana javnost u Crnoj Gori može dostaviti primjedbe, sugestije i predloge do 24. marta 2026. godine. Iz resornog ministarstva najavljeno je i sprovođenje konsultacija sa nadležnim organima i relevantnim organizacijama u Crnoj Gori.
Javna tribina u Crnoj Gori planirana je za 17. mart 2026. godine u 11 časova, u TV sali JU Centar za kulturu Plužine (Trg Vidoja Žarkovića 1, Plužine). Ovaj događaj predstavlja ključnu tačku domaće procedure, u kojoj građani, stručna javnost i institucije mogu iznijeti stavove o mogućim ekološkim i društvenim aspektima projekta.
Kako je navedeno u saopštenju Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske, nacrt Studije uticaja na životnu sredinu dostavljen je od strane nosioca projekta „HES Gornja Drina“ d.o.o. Foča. Studiju je izradio konzorcijum koji čine „ViZ – Zaštita“ d.o.o. Banja Luka, „Energoprojekt hidroinženjering“ a.d. Beograd, „Zavod za vodoprivredu“ d.o.o. Bijeljina i „Eco Energy Consulting“ d.o.o. Podgorica.
Javni uvid u Republici Srpskoj omogućen je putem internet stranice nadležnog ministarstva, kao i u prostorijama Opštine Foča, u šalter sali Opštinske uprave (ulica Kralja Petra I Karađorđevića br. 1). Dokumentacija je dostupna u periodu od 29. januara do 7. marta 2026. godine.
Javna rasprava o nacrtu Studije u Foči zakazana je za 20. februar 2026. godine u 10 časova, u velikoj sali JU „Centar za kulturu i informisanje“ (čitaonica).
Primjedbe i sugestije u Republici Srpskoj mogu se dostaviti poštom na adresu Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske (Trg Republike Srpske 1, Banja Luka) ili elektronskim putem na adresu m.nikolic@mgr.vladars.rs, tokom trajanja javnog uvida i u roku od 15 dana nakon javne rasprave, odnosno do 7. marta 2026. godine.
Otvaranjem procedura u Foči i Plužinama, proces procjene uticaja projekta „Buk Bijela“ ulazi u fazu u kojoj javnost u obje zemlje ima priliku da razmotri dokumentaciju i učestvuje u raspravi o potencijalnim prekograničnim uticajima planirane hidroelektrane.
J.M.
