Dvodnevna konferencija pod nazivom „Pametan rast, zelena budućnost – Ubrzanje investicija u Crnoj Gori“ svečano je otvorena juče u Luštici, uz prisustvo predsjednice Evropske komisije Ursule fon der Lajen i predsjednika Vlade Crne Gore Milojka Spajića.
U fokusu konferencije, koja se završava danas, jeste predstavljanje potencijala Crne Gore za strateške, zelene i održive investicije, kroz nova partnerstva između vodećih crnogorskih i evropskih kompanija. Skup su zajednički organizovali Vlada Crne Gore i Evropska komisija, uz podršku Agencije za investicije Crne Gore.
Prema pisanju portala Balkan Green Energy News, tokom prvog dana potpisano je više značajnih memoranduma i inicirano niz partnerstava koja bi Crnu Goru mogla pozicionirati kao važnog aktera u energetskoj tranziciji regiona.
EPCG i tri strateška memoranduma
Elektroprivreda Crne Gore (EPCG) potpisala je tri memoranduma o saradnji. Prvi, sa francuskom kompanijom Akuo, predviđa razvoj više projekata iz oblasti obnovljivih izvora energije, uključujući plutajuće solarne elektrane, fotonaponske panele i sisteme za skladištenje energije.
Drugi memorandum potpisan je sa kompanijom SS&A Power Group i odnosi se na razvoj, proizvodnju i instalaciju termalnih skladišta energije. Treći dokument EPCG je zaključila sa firmom Wind Fisher, sa ciljem razvoja inovativne tehnologije vjetroturbina koje bi bile instalirane na velikim nadmorskim visinama.
Niz novih projekata i partnerstava
Pored EPCG, niz drugih memoranduma potpisali su domaći i strani partneri:
- Alcazar Energy i Vladina Kancelarija za razvoj projekata formalizovali su saradnju na razvoju i finansiranju projekata obnovljive energije.
- CWP Europe i Agencija za investicije Crne Gore potpisali su memorandum o izgradnji solarne elektrane Montečevo, koja će uključivati i baterijski sistem za skladištenje energije. Ista kompanija prethodnog dana potpisala je sličan dokument za projekat u Albaniji.
- Čevo Solar i Grawert Jenny & Partner dogovorili su saradnju na razvoju BESS sistema (Battery Energy Storage System), sa baterijom snage 20 MW i kapaciteta 60 MWh.
Takođe, Ministarstvo energetike i rudarstva najavilo je saradnju sa francuskom kompanijom EDF na projektu modernizacije crnogorske distributivne mreže.
U domenu finansija i infrastrukture, Evropska banka za obnovu i razvoj (EBRD) i Erste banka udružuju snage kroz Program za regionalnu energetsku efikasnost (REEP), dok je kompanija Suez potpisala memorandum o saradnji sa Agencijom za investicije u oblasti upravljanja otpadnim vodama.
Održive inicijative za lokalni razvoj
Pored brojnih memoranduma, tokom konferencije su ozvaničena i četiri partnerstva usmjerena ka održivim investicijama i lokalnom razvoju. Među njima se izdvaja inicijativa Farm2Fork Montenegro, koja promoviše održivu proizvodnju hrane, kao i projekat Station M, koji se bavi modernizacijom infrastrukturnih rješenja. Posebnu pažnju privukao je Green Logistics Hub, koji se odnosi na luku Bar, sa ciljem da postane prva luka na Jadranu sa neto nultim emisijama. Takođe, pokrenuta je i inicijativa NICER (Northern Investments Compact for Ecology & Resilience), koja je usmjerena ka pravednoj energetskoj tranziciji, a predvodi je Rudnik uglja Pljevlja.
Ursula fon der Lajen: „Ne čekajte pristupanje da investirate“
Konferencija je okupila visoke predstavnike Vlade Crne Gore, Evropske unije, međunarodnih finansijskih institucija, kao i vodeće evropske i domaće investitore. Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen tom prilikom je poručila:
„Moja poruka je veoma jasna: ne čekajte pristupanje da biste investirali u Crnu Goru, jer biste tada mogli propustiti prilike koje će drugi iskoristiti.“
Istakla je da Crna Gora brzo i odlučno napreduje na evropskom putu, čineći cilj članstva u EU sve dostižnijim.
Premijer Milojko Spajić naglasio je važnost trenutka:
“Danas otvaramo novo poglavlje razvoja — započinjemo veliki investicioni ciklus, jačajući naše veze sa evropskim tržištem još prije formalnog pristupanja evropskoj porodici. Danas pretvaramo našu viziju zelenog i pametnog rasta u stvarnost. To činimo zajedno sa našim najvažnijim strateškim partnerom — Evropskom unijom, koja je ujedno i najveći investitor u našoj zemlji.“
On je najavio da Crna Gora planira da do kraja 2026. zatvori sva pregovaračka poglavlja sa EU, a da već 2028. godine postane punopravna, 28. članica Unije.
J.M.
Izvor: Balkan Green Energy News
Naslovna fotografija: Dejan Filipović
