U sklopu međunarodnog projekta Be Ready, Glavni grad Podgorica napravio je važan korak u borbi protiv klimatskih promjena i posljedica urbanizacije – izrađena je Procjena ranjivosti i rizika urbanih ostrva toplote u Podgorici, prvi ovakav dokument koji se detaljno bavi analizom lokalne klime i rizika povezanih sa porastom temperatura u urbanim sredinama.
Dokument se zasniva na četiri ključna elementa ranjivosti: izloženost, osjetljivost, spremnost i kapacitet za adaptaciju, a uključuje i identifikaciju rizičnih grupa koje su najpodložnije negativnim efektima ekstremnih vrućina. Na osnovu analize urbanih cjelina i rezultata online anketa, City kvart je jasno prepoznat kao područje sa najizraženijim efektom toplotnog ostrva.
S obzirom na očekivani porast temperatura usljed klimatskih promjena, zaključak je jasan: Podgorici su hitno potrebne sveobuhvatne mjere za ublažavanje i prilagođavanje ovom fenomenu. Među prioritetnim preporukama za područje City kvarta izdvajaju se:
- Ozelenjavanje autobuskog stajališta naspram City kvarta kao pilot-projekat
- Povećanje udjela zelenih površina u naseljima i ozelenjavanje krovova stambenih zgrada
- Uvođenje pergola sa biljkama na trgovima i javnim površinama
- Sadnja otpornog biljnog materijala prilagođenog ekstremnim vremenskim uslovima
- Izrada katastra zelenih površina putem GIS tehnologije
- Implementacija Održivog plana urbane mobilnosti i prelazak na obnovljive izvore energije
Dokument takođe predviđa niz sistemskih rješenja: od informativno-obrazovnih kampanja o klimatskim promjenama, preko uspostavljanja sistema uzbunjivanja građana u slučaju nepovoljnih vremenskih uslova, pa sve do brige o ranjivim grupama tokom toplih ljetnjih dana. Poseban akcenat stavljen je na potrebu da se prilikom urbanističkog planiranja i projektovanja novih objekata vodi računa o lokalnoj ruži vjetrova, kako bi se očuvao prirodni protok vazduha – važan saveznik u borbi protiv zagađenja i pregrijavanja.
Izrada ovog strateški važnog dokumenta podržana je kroz projekat „Urbana ostrva toplote – strategija otpornosti, spremnosti i ublažavanja”, koji se realizuje u okviru Interreg programa Dunavske regije uz sufinansiranje Evropske unije. Cilj projekta je unapređenje kapaciteta za klimatsku adaptaciju i upravljanje ekološkim rizicima na transnacionalnom nivou, kroz ekosistemski pristup.
Izvor: Glavni grad Podgorica
Naslovna fotografija: Glavni grad Podgorica
