Evropska unija je u 2025. godini postavila novi rekord u oblasti baterijskog skladištenja energije, instalirajući čak 27,1 GWh novih kapaciteta. Ovaj istorijski skok označava nastavak ubrzanog razvoja tržišta, ali istovremeno otkriva i razliku između sadašnjeg tempa i ambicioznih klimatskih ciljeva koje je EU postavila za 2030. godinu.
Prema prvom izdanju izvještaja EU Battery Storage Market Review (Pregled tržišta baterijskog skladištenja energije u EU) koji je objavila organizacija SolarPower Europe, ukupni kapacitet baterijskog skladištenja u EU sada iznosi preko 77 GWh. Najveći doprinos u 2025. dale su Njemačka sa 6,6 GWh, Italija sa 4,9 GWh i iznenađujuće brzorastuća Bugarska, koja je dodala 2,5 GWh. Holandija i Španija slijede sa 1,7 GWh i 1,4 GWh novih kapaciteta.
Ove zemlje zajedno su činile čak 63% ukupne nove instalirane baterijske snage u EU tokom 2025. godine, što ukazuje na koncentraciju rasta u ograničenom broju tržišta.
Zanimljivo je da su baterijski sistemi velikog obima (utility-scale), po prvi put, pretekli sve druge segmente i činili 55% novih instalacija. Ovaj trend podstaknut je povoljnijim tržišnim uslovima i jačom političkom podrškom, dok su distribuirani sistemi, posebno oni instalirani kod kuće (tzv. behind-the-meter), zabilježili pad učešća.
Komercijalni i industrijski sektor pokazao je određeni rast, ali nedovoljan da nadoknadi pad interesovanja u rezidencijalnom sektoru, što je dodatni signal da su potrebne ciljane politike kako bi se aktivirao širi dio tržišta.
Iako je godišnji rast od 45% impresivan, on nije dovoljan da Evropu zadrži na stazi ka ispunjavanju klimatskih ciljeva. EU bi, kako navodi SolarPower Europe, u narednih pet godina morala još jednom da ponovi ovakav desetostruki rast, kako bi do 2030. dostigla cilj od 750 GWh ukupnog baterijskog kapaciteta.
Trenutni tempo implementacije, iako obećavajući, i dalje je nedovoljan za ostvarenje tog cilja.
U izvještaju se ističe i sve izraženiji jaz između tempa instalacija i domaće proizvodnje. Iako EU već ima solidnu industrijsku osnovu u proizvodnji materijala, ćelija i sklapanju baterijskih paketa, većina proizvodnje i dalje je orijentisana na električna vozila, dok stacionarne baterije ostaju zapostavljene.
Da bi se otklonile prepreke i ubrzala implementacija baterijskih sistema, SolarPower Europe preporučuje niz političkih i regulatornih mjera:
- pojednostavljenje procedura izdavanja dozvola
- davanje prioriteta za povezivanje baterija koje doprinose stabilnosti mreže
- uvođenje fer i troškovno opravdanih tarifa
- smanjenje investicionih rizika
Jasno je da baterijsko skladištenje postaje ključni stub energetske tranzicije EU. Ipak, da bi taj stub bio dovoljno snažan, potrebna je usklađenost industrijske proizvodnje, tržišnih signala i regulatornih okvira. Ako Evropa želi da ostane na pravom putu ka klimatskoj neutralnosti, baterije nisu više samo opcija, već imperativ.
J.M.
Naslovna fotografija: sympower
